6 παράγοντες κίνδυνου για Αλτσχάιμερ

Της Nathalie Mayer, Δημοσιογράφου

Σε παγκόσμιο επίπεδο, η νόσος Αλτσχάιμερ είναι η νούμερο ένα αιτία άνοιας. Μόνο στη Γαλλία, τώρα πλήττει περίπου 900.000 ανθρώπους. Και το 2040, θα μπορούσε να επηρεάσει περισσότερα από 2 εκατομμύρια ανθρώπους πάνω από 65 χρόνων. Αλλά οι ερευνητές έχουν εντοπίσει μερικούς παράγοντες κινδύνου που μπορεί να μας επιτρέψουν να περιορίσουμε τα περιστατικά της νόσου στο μέλλον.

Ένα επαναστατικό εμφύτευμα για την πρόληψη της νόσου Alzheimer

Η νόσος Αλτσχάιμερ επιτίθεται σταδιακά στους νευρώνες, προκαλώντας αρχικά εξασθένιση της μνήμης μέχρι την απώλεια αυτόνομων λειτουργιών και μετά θάνατο. Ερευνητές στο EPFL (École Polytechnique Fédérale de Lausanne) στην Ελβετία έχουν αναπτύξει μια κάψουλα που θα μπορούσε να προστατεύσει τους νευρώνες και να σταματήσει την ασθένεια. Η εμφύτευση υποδορίως μίας κάψουλας για παθητική ανοσοποίηση κατά των Amyloid-B μειώνει τα Amyloid στον εγκέφαλο και τις παθολογίες TAU. Πραγματοποιήθηκαν πειράματα σε ποντίκια για δέκα μήνες. Η έρευνα δημοσιεύτηκε το Μάιο του 2016 στο «Brain».(1)

Δείτε (εδώ: https://www.youtube.com/watch?v=Nc7DXoc17M4) τη λειτουργία της κάψουλας σε βίντεο, με σκίτσα, με ήχο στην αγγλική γλώσσα και γαλλικούς υπότιτλους. Υπάρχουν και υπότιτλοι αυτόματης μετάφρασης σε διάφορες γλώσσες.

Συμπτώματα

Απώλεια μνήμης, δυσκολία στο σχεδιασμό, δυσκολία στην εκτέλεση οικείων εργασιών, σύγχυση στο χρόνο και στο χώρο, προβλήματα στην έκφραση, αλλαγές στη διάθεση. Τα συμπτώματα της νόσου Αλτσχάιμερ είναι αναπηρίες και πολυάριθμα. Το ίδιο και οι παράγοντες κινδύνου. Οι ερευνητές μιλούν για μια πολύ-παραγοντική ασθένεια επειδή περιλαμβάνει έναν πολύπλοκο συνδυασμό διαφόρων παραγόντων.

Δυστυχώς, δεν είναι δυνατόν να δράσουμε σε μερικούς από αυτούς τους παράγοντες. Πρώτα υπάρχει η γενετική, για παράδειγμα. Αυτή όμως αφορά πολύ σπάνιες περιπτώσεις νόσου Αλτσχάιμερ. Πάνω απ ‘όλα, υπάρχει η ηλικία -λιγότερο από το 2% του πληθυσμού κάτω των 65 επηρεάζεται- και το φύλο- το 60% των ασθενών είναι γυναίκες.

Αλλά είναι ακόμα δυνατό να δράσουμε σε άλλους καλά προσδιορισμένους παράγοντες.

Για τη μείωση του κινδύνου εμφάνισης της νόσου Αλτσχάιμερ, οι γιατροί συστήνουν τακτική άσκηση. Ένας ακόμη λόγος για να μην διστάσετε να βγείτε με το σκυλί σας από τον κήπο…(2)

1- Παράγοντες καρδιαγγειακού κινδύνου

Οι ερευνητές σημειώνουν ότι όσο υψηλότερος είναι ο καρδιαγγειακός κίνδυνος ενός ατόμου, τόσο μεγαλύτερος είναι ο κίνδυνος εμφάνισης της νόσου του Αλτσχάιμερ. Έτσι, η αρτηριακή υπέρταση μπορεί να οδηγήσει στην εμφάνιση γνωστικών διαταραχών. Για να τη διατηρήσετε σε φυσιολογικό επίπεδο, συνιστάται να παρακολουθείτε το βάρος σας, την πρόσληψη αλατιού, την πρόσληψη αλκοόλ και τη σωματική δραστηριότητα.

Ο καπνός και η νικοτίνη είναι επίσης εχθροί του εγκεφάλου μας. Η διακοπή του καπνίσματος μπορεί να καθυστερήσει την έναρξη της νόσου του Αλτσχάιμερ ή άλλων γνωστικών διαταραχών. Μελέτες δείχνουν επίσης ότι τα υψηλά επίπεδα χοληστερόλης LDL και τα χαμηλά επίπεδα χοληστερόλης HDL στο αίμα αυξάνουν τον κίνδυνο ανάπτυξης της νόσου. Για να διατηρήσετε το σωστό επίπεδο χοληστερόλης, δεν υπάρχει τίποτα καλύτερο από μια ισορροπημένη διατροφή και τακτική σωματική δραστηριότητα. Ειδικά επειδή αυτό θα αποτρέψει επίσης το υπερβολικό βάρος, θεωρείται επίσης παράγοντας κινδύνου για τη νόσο Αλτσχάιμερ.

Τέλος, ο διαβήτης τύπου 2, ο οποίος εμφανίζεται γενικά μετά από τα 45 χρόνια, είναι επίσης παράγοντας κινδύνου. Είναι ένα σημάδι αλλαγής στον τρόπο με τον οποίο τα εγκεφαλικά κύτταρα επικοινωνούν μεταξύ τους. Για να διατηρηθεί ένα σταθερό επίπεδο σακχάρου στο αίμα, αυτή τη φορά συνιστάται η παρακολούθηση από γιατρό. Η πρόσληψη ινσουλίνης πρέπει να βοηθήσει. Αλλά πρέπει να σημειωθεί ότι η νόσος Αλτσχάιμερ, αντίθετα, φαίνεται να διαταράσσει την ικανότητα του σώματός μας να αντιδρά στην ινσουλίνη.

2- Το επίπεδο εκπαίδευσης και οι γνωστικές δραστηριοτήτες

Με την πάροδο των ετών, μελέτες έχουν δείξει ότι όσο πιο αναπτυγμένος και απασχολημένος είναι ένας εγκέφαλος, τόσο περισσότερο ενθαρρύνονται οι εγκεφαλικές συνδέσεις και τόσο χαμηλότερες είναι οι πιθανότητες εμφάνισης άνοιας. Επομένως, ένα χαμηλό επίπεδο εκπαίδευσης μπορεί να θεωρηθεί ως παράγοντας κινδύνου για τη νόσο Αλτσχάιμερ. Και η πνευματική διέγερση φαίνεται να βοηθά στον μετριασμό των επιπτώσεων της νόσου. Είναι σαν ένας πιο ανεπτυγμένος εγκέφαλος να μπορούσε να γίνει πιο ανθεκτικός σε επιθέσεις άνοιας.

Το άγχος, οι διαταραχές του ύπνου και η κατάθλιψη είναι μεταξύ εκείνων που θα μπορούσαν επίσης να επηρεάσουν την ανάπτυξη της νόσου Alzheimer. (3)

3- Τραύμα στο κεφάλι

Τα τραύματα που υπέστη κάποιος στο παρελθόν στο επίπεδο του κεφαλιού φαίνεται επίσης να επηρεάζουν την ανάπτυξη της άνοιας αργότερα στη ζωή. Ειδικά αυτά που συνοδεύτηκαν από αναισθησία που διήρκεσε περισσότερο από 5 λεπτά θα μπορούσαν να αποδυναμώσουν τον εγκέφαλο.

4- Kατάθλιψη

Μερικές φορές θεωρείται σύμπτωμα της νόσου Αλτσχάιμερ, φαίνεται ότι η κατάθλιψη είναι στην πραγματικότητα ένας παράγοντας κινδύνου για αυτήν. Τα καταθλιπτικά επεισόδια έχουν σαν αποτέλεσμα να αυξάνουν τα επίπεδα επιβλαβών χημικών στον εγκέφαλό μας. Έτσι μπορεί να οδηγήσουν σε υψηλότερο κίνδυνο ανάπτυξης της νόσου.

5- Διαταραχή ύπνου

Όπως συμβαίνει με την κατάθλιψη, μεταξύ της νόσου Alzheimer και των διαταραχών του ύπνου, μερικές φορές αναρωτιόμαστε: «Η κότα έκανε το αυγό ή το αυγό την κότα;»… Αυτό που ξέρουμε είναι ότι ο εγκέφαλος εκμεταλλεύεται τον ύπνο μας για να εξαλείψει τα απόβλητα που τον μολύνουν. Και ιδίως τις β-αμυλοειδείς πρωτεΐνες που βλέπουμε να συσσωρεύονται σε ασθενείς με νόσο Αλτσχάιμερ. Ωστόσο, ο σύνδεσμος παραμένει να καθοριστεί με μεγαλύτερη ακρίβεια.

6- Το άγχος

Το χρόνιο άγχος, όπως το γνωρίζουμε τώρα, δεν είναι καλό για τη γενική υγεία. Η κορτιζόλη, μια ορμόνη του στρες, επηρεάζει ιδιαίτερα τη μνήμη. Και το άγχος έχει επίσης αντίκτυπο στην καρδιαγγειακή μας υγεία και τείνει να αποδυναμώνει τις ανοσολογικές άμυνες που μας βοηθούν να καταπολεμήσουμε την άνοια.

 

(1) -Oxford Academic, Brain, Volume 139, Issue 5, May 2016, Pages 1587–1604, Άρθρο /Article: A subcutaneous cellular implant for passive immunization against amyloidreduces brain amyloid and tau pathologies Συγγραφείς / Authors: Aurélien Lathuilière,Vanessa Laversenne, Alberto Astolfo, Erhard Kopetzki, Helmut Jacobsen, Marco Stampanoni, Bernd Bohrmann, Bernard L. Schneider, Patrick Aebischer  Σύνδεσμος άρθρου / Link/ Lien: https://academic.oup.com/brain/article/139/5/1587/2468738,
(2)- Φωτογραφία / Photo by Milena Trifonova on Unsplash
(3)- Φωτογραφία / Photo by Elisa Ventur on Unsplash

Σύνδεσμος άρθρου / Lien / Link: : https://www.futura-sciences.com/sciences/personnalites/sciences-nathalie-mayer-1355/
Βιογραφία της Nathalie Mayer: https://hypertensionwatch.com/2021/07/03/nathalie-mayer/ 
Φωτογραφία / Photo by Anna Misina on Hypertension Watch ©